İki Aşamalı Boşanma ve Mal Paylaşımında 5 Yıl: Son Durum
Eşler boşanmak konusunda genellikle aynı noktada buluşabiliyor. Evlilik fiilen çoktan bitmiş. Ama kusur oranı ya da tazminat miktarı tartışıldığı için dosya istinaf ile Yargıtay arasında gidip geliyor ve nüfus kaydında hâlâ “evli” yazıyor. Aile mahkemelerinde en sık duyduğumuz şikâyetlerden biri bu. Boşanmayı çekişmeli hale getiren durumlar tam olarak burada başlıyor.
Son aylarda iki aşamalı boşanma modelinin ve mal paylaşımında zamanaşımının 10 yıldan 5 yıla inmesinin bu kadar konuşulmasının sebebi de bu. Ne var ki haberlerin bir kısmı bu değişiklikleri yürürlüğe girmiş gibi anlatıyor. Henüz bu değişiklikler yürürlüğe girmedi.
Kısa cevap (2 Kasım 2026 itibarıyla)
- İki aşamalı boşanma modeli yürürlükte değil. 31 Temmuz 2026’da yürürlüğe giren 12. Yargı Paketi’ne (7589 sayılı Kanun) girmedi.
- Model, 13. Yargı Paketi hazırlıkları kapsamında konuşuluyor. Ancak güncel olarak bu tarihte Meclis’e sunulmuş bir kanun teklifi yok.
- Mal paylaşımı davalarında 10 yıllık zamanaşımı uygulanmaya devam ediyor. 5 yıl şimdilik yalnızca bir öneri.
- Boşanma davası açmadan önce arabulucuya gitme zorunluluğu da yok.
Bugün geçerli olan ne, gündemde olan ne?
Karışıklığın önüne geçmek için aşağıdaki tabloyu oluşturduk.
| Konu | Bugün uygulanan kural | Gündemdeki değişiklik |
| Boşanma ve fer’i talepler | Boşanma, kusur, tazminat, nafaka ve velayet aynı dosyada karara bağlanır. | Önce boşanma hükmü verilip kesinleşecek, mali talepler ikinci aşamada görülecek. |
| Mal paylaşımı zamanaşımı | Boşanmanın kesinleşmesinden itibaren 10 yıl. | 5 yıla indirilmesi ya da kanunda açık bir süreye bağlanması. |
| Davada istenmeyen tazminat ve nafaka | Boşanmanın kesinleşmesinden itibaren 1 yıl. | Sürenin kendisi için basına yansıyan bir öneri yok. Ancak boşanma erken kesinleşirse bu süre de erken başlar. |
| Süresiz yoksulluk nafakası | 30 Haziran 2027’ye kadar TMK m. 175’in mevcut hâli uygulanır. | AYM iptal kararı sonrasında yasa koyucunun yeni bir düzenleme yapması bekleniyor. |
| Aile arabuluculuğu | Zorunlu değil. Mal paylaşımı gibi mali konularda isteğe bağlı başvuru mümkün. | Mali uyuşmazlıklarda arabuluculuğun yaygınlaştırılması. |
Bugünkü sistemde boşanma davası neden yıllarca sürüyor?
Türk Medeni Kanunu’na göre boşanmanın sonuçları boşanma hükmüyle birlikte karara bağlanır. Bunlar maddi ve manevi tazminat, yoksulluk nafakası, velayet ve iştirak nafakasıdır . Mahkeme bunlar için tanık dinler, sosyal inceleme raporu alır ve tarafların ekonomik durumunu araştırır. Bu işlemlerin her biri zaman alır.
Asıl düğüm kusur tartışmasındadır. Taraflardan biri yalnızca nafaka miktarına itiraz ederse boşanma kısmı kesinleşebilir. Fakat kusur belirlemesine itiraz edildiğinde boşanma hükmü de denetime açılır, çünkü kimin daha kusurlu olduğu hem tazminatı hem nafakayı etkiler. Dosya öne istinafa, oradan Yargıtay’a gider. Bozma kararı çıkarsa ilk derece mahkemesine geri döner. Bu döngü bitene kadar eşler hukuken evli kalır, tedbir nafakası ödenmeye devam eder ve mal paylaşımı davası bekletilir.
Boşanma türleri ve dava süreci hakkında genel bilgi için Çekişmeli ve Anlaşmalı Boşanma yazımıza bakabilirsiniz.
Taslakta iki aşamalı boşanma modeli nasıl anlatılıyor?
Bu konuda henüz resmî bir kanun metni yok. Aşağıdaki çerçeve, Adalet Bakanlığı açıklamalarına ve basına yansıyan taslak bilgilerine dayanıyor. Meclis sürecinde değişebilir.
Birinci aşama: Boşanma hükmü
Mahkeme, evlilik birliğinin temelinden sarsıldığına ya da özel bir boşanma sebebinin varlığına kanaat getirdiğinde önce boşanmaya karar verecek. Bu hüküm, mali konulardaki tartışma bitmeden kesinleşebilecek. Böylece tarafların medeni hâli kısa sürede netleşecek.
İkinci aşama: Tazminat, nafaka ve diğer mali talepler
Uzun tanık dinlemeleri, bilirkişi incelemesi ve ekonomik durum araştırması gerektiren talepler boşanma hükmünü bekletmeden ayrı yürütülecek. Velayet konusunun hangi aşamada ele alınacağı ise taslakla ilgili en çok merak edilen noktalardan biri.
Henüz cevabı belli olmayan sorular
- Tedbir nafakası ne olacak? Bugünkü sistemde tedbir nafakası boşanma kesinleşince sona erer. Boşanma erken kesinleşir ama nafaka yargılaması sürerse, aradaki dönemde ekonomik olarak zayıf eşin nasıl korunacağı henüz belli değil.
- Kusur hangi aşamada tespit edilecek? Boşanma özel bir sebebe dayanıyorsa bu tespit mal paylaşımını da etkiliyor. Bu nedenle kusur meselesinin ilk aşamadan tamamen ayrılması kolay değil.
- Görülmekte olan davalara uygulanacak mı? Usul kuralları kural olarak yürürlüğe girdikleri andan itibaren uygulanır. Yine de devam eden dosyaların ne olacağını kanunun geçiş hükmü belirleyecek.
Nafaka tarafındaki asıl değişiklik ise Anayasa Mahkemesi’nden geldi. AYM, 4 Haziran 2026 tarihli kararıyla (E. 2025/156, K. 2026/131) TMK m. 175’teki “süresiz olarak” ibaresini iptal etti. Karar 30 Eylül 2026 tarihli Resmî Gazete’de yayımlandı ve 30 Haziran 2027’de yürürlüğe girecek. Bu tarihe kadar mevcut kural uygulanıyor ve verilmiş nafakalar kendiliğinden sona ermiyor. Ayrıntılar için Boşanmada “Süresiz” Yoksulluk Nafakası Dönemi Sona mı Eriyor? başlıklı notumuza bakabilirsiniz.
Davanızda gündeme gelebilecek nafaka tutarını ve dava açılış giderlerini kabaca görmek için Nafaka Hesaplama ve Dava Dosya Masrafı Hesaplama araçlarımızı kullanabilirsiniz.
Mal paylaşımında bugün geçerli dört temel kural
İki aşamalı model yasalaşırsa en çok mal rejiminin tasfiyesi davalarını etkileyecek. Ancak değişikliği konuşmadan önce bugünkü kuralları bilmek gerekiyor, çünkü uygulamada en çok karıştırılan konular bunlar.
1. Mal rejimi, boşanma davasının açıldığı gün sona erer
Edinilmiş mallara katılma rejimi, boşanma kararının kesinleştiği gün değil, davanın açıldığı gün sona erer. Dava açıldıktan sonra eşin kendi kazancıyla aldığı ev ya da araç paylaşıma girmez.
Bunun önemli bir istisnası var. Mal rejimi sona ermeden önce yapılan bazı devirler hesaba geri eklenir. Örneğin son bir yıl içinde diğer eşin rızası olmadan yapılan karşılıksız kazandırmalar ve katılma alacağını azaltmak amacıyla yapılan devirler bu kapsamdadır. Tapunun kimin adına olduğu da tek başına belirleyici değildir. Asıl soru, o malın evlilik içinde hangi gelirle edinildiğidir.
2. Mal paylaşımı davası açılabilir ama boşanmayı bekler
Mal paylaşımı davası, boşanma davası açıldıktan hemen sonra açılabilir. Ancak mahkeme katılma alacağına ya da değer artış payına hükmedebilmek için boşanmanın kesinleşmesini bekler. Buna “bekletici mesele” denir. Boşanma dosyası dört yıl sürerse mal paylaşımı dosyası da bu süre boyunca esasa girmeden bekler. İki aşamalı model, en çok bu bekleme süresini kısaltmayı hedefliyor.
3. Zamanaşımı 10 yıl ve boşanmanın kesinleşmesiyle başlar
Medeni Kanun’da mal rejiminin tasfiyesi için özel bir zamanaşımı süresi yok. Yargıtay bu nedenle Türk Borçlar Kanunu m. 146’daki genel 10 yıllık süreyi uyguluyor. Süre, boşanma kararının kesinleştiği tarihten başlıyor.
Burada sık yapılan bir hata var: TMK m. 178’deki 1 yıllık süre mal paylaşımına uygulanmaz. Bu kısa süre, boşanma davasında istenmemiş tazminat ve nafaka talepleri içindir.
4. Anlaşmalı boşanma protokolüne dikkat
Anlaşmalı boşanma protokolünde mal rejimine açıkça yer verilmemişse, kural olarak ayrıca mal paylaşımı davası açılabilir. Ancak protokoldeki “karşılıklı hiçbir talebimiz yoktur” gibi genel ifadeler dosyaya göre farklı yorumlanabiliyor. Bu nedenle dava açmadan önce protokol metnine mutlaka bakılmalı.
Zamanaşımı 10 yıldan 5 yıla inerse kimi etkiler?
Önerinin gerekçesi açık: Eski eşler arasındaki mülkiyet ve alacak belirsizliğinin boşanmadan sonra 10 yıl boyunca sürmesi istenmiyor. İki aşamalı modelle birlikte düşünüldüğünde etkisi daha da büyür, çünkü hem boşanma daha erken kesinleşecek hem de süre daha kısa olacak.
Önerinin en çok etkileyeceği grup, boşanması kesinleşeli 5 yılı geçmiş ama hâlâ mal paylaşımı davası açmamış olanlar. Basına yansıyan bilgilere göre taslakta bir geçiş hükmü öngörülüyor. Ancak bu hükmün içeriği henüz belli değil. Bu durumdaysanız kanunun çıkmasını beklemek yerine dava açmak en güvenli yol.
Taslakta geçen “hak düşürücü süre” ifadesinin pratik bir sonucu da var. Zamanaşımını mahkeme kendiliğinden dikkate almaz, karşı tarafın bunu ileri sürmesi gerekir. Hak düşürücü süreyi ise hâkim kendiliğinden dikkate alır. Değişiklik bu yönde olursa, karşı taraf itiraz etmese bile süresi geçmiş bir dava reddedilecek.
Aile arabuluculuğu: Bugün ne yapılabilir?
Boşanma davası açmadan önce arabulucuya gitmek bugün zorunlu değil ve 12. Yargı Paketi de bunu getirmedi. Boşanma kararını da yalnızca mahkeme verebilir.
Bununla birlikte, mal paylaşımı gibi tarafların serbestçe anlaşabileceği mali konularda isteğe bağlı arabuluculuğa bugün de başvurulabilir. Varılan anlaşmaya icra edilebilirlik şerhi alınırsa anlaşma mahkeme kararı gibi icraya konulabilir. Aile içi şiddet iddiası olan uyuşmazlıklar ise arabuluculuğa elverişli değildir.
Dava açmadan önce beş pratik kontrol
Mevzuat değişse de değişmese de, aşağıdaki kontroller dosyanın seyrini belirliyor.
- Boşanma sebebini doğru kurun. Dava yalnızca şiddetli geçimsizliğe değil, zinaya ya da hayata kast, pek kötü veya onur kırıcı davranışa da dayanabilir. Bu fark yalnızca boşanmayı etkilemez. Boşanma zina veya hayata kast sebebiyle gerçekleşirse hâkim, kusurlu eşin artık değerdeki payını hakkaniyete göre azaltabilir, hatta kaldırabilir. Bu özel sebeplerde dava açma süresi de kısadır: öğrenmeden itibaren 6 ay, her hâlde 5 yıl. Affeden eşin dava hakkı ise düşer.
- Mal paylaşımı davasını geciktirmeyin. Diğer eşin taşınmaz ya da aracını devretme ihtimali varsa, davayla birlikte tapu ve trafik kayıtlarına ihtiyati tedbir konulmasını isteyin.
- Belgeleri erkenden toplayın. Tapu ve araç kayıtları, banka hesap hareketleri, şirket payları ve malların edinme tarihleri dosyanın temelidir. 1 Ocak 2002’den önce edinilen mallarda o tarihe kadar mal ayrılığı rejimi geçerli olduğu için hesap farklı yapılır.
- Süreleri takvime işleyin. Davada istenmeyen tazminat ve nafaka için 1 yıl, mal paylaşımı için 10 yıl. İkisi de boşanmanın kesinleştiği tarihten başlar.
- Taslak haberlerine göre karar vermeyin. Yasalaşmamış bir düzenlemeyi bekleyerek dava açmayı ertelemek, mevcut kurallara göre hak kaybına yol açabilir.
Ankara’da yaşıyorsanız: Boşanma davası eşlerden birinin yerleşim yerinde ya da eşlerin dava açılmadan önce son altı aydır birlikte oturdukları yerde açılabilir. Sincan ve çevresinde oturanların dosyaları çoğunlukla Ankara Batı Adliyesi’ndeki aile mahkemelerinde görülüyor. Adliyelerin konumu ve ulaşım bilgileri için Ankara Adliye Rehberi, dava aşamaları için Boşanma Davası Süreç Rehberi sayfalarımıza bakabilirsiniz.
Sıkça Sorulan Sorular
İki aşamalı boşanma yürürlüğe girdi mi?
Hayır. 2 Kasım 2026 itibarıyla iki aşamalı boşanma modeli yürürlükte değil. 7589 sayılı Kanun’la yürürlüğe giren 12. Yargı Paketi’nde yer almadı. Model, 13. Yargı Paketi hazırlıklarında konuşuluyor ancak henüz Meclis’e sunulmuş bir kanun teklifi yok.
Mal paylaşımı davasında zamanaşımı 5 yıla indi mi?
Hayır. Bugün mal rejiminin tasfiyesinden doğan alacaklar için boşanmanın kesinleşmesinden itibaren 10 yıllık zamanaşımı uygulanıyor. 5 yıl, taslak çalışmalarında konuşulan bir öneri.
Boşanma davası açıldıktan sonra eşimin aldığı ev mal paylaşımına girer mi?
Kural olarak girmez. Mal rejimi davanın açıldığı tarihte sona erer. Ancak dava öncesinde katılma alacağınızı azaltmak amacıyla yapılan devirler hesaba eklenebilir.
Mal paylaşımı davasını boşanma davasıyla birlikte açabilir miyim?
Boşanma davası açıldıktan hemen sonra mal paylaşımı davası açabilirsiniz. Mal kaçırma riskine karşı ihtiyati tedbir istemek için çoğu zaman bu yapılır. Ancak iki dava ayrı yürür ve mahkeme mal paylaşımında karar vermek için boşanmanın kesinleşmesini bekler.
Boşanma davasında tazminat ve nafaka istemeyi unuttum. Ne yapabilirim?
Boşanma kararının kesinleşmesinden itibaren 1 yıl içinde ayrı bir dava açarak isteyebilirsiniz. Bu süre geçerse talep zamanaşımına uğrar.
Model yasalaşırsa devam eden boşanma davam ne olur?
Usul kuralları kural olarak derhal uygulanır. Yine de devam eden dosyalara nasıl uygulanacağını kanunun geçiş hükmü belirleyecek. Metin yayımlanmadan kesin bir şey söylemek mümkün değil.
Dosyanızı birlikte değerlendirelim. Boşanma, nafaka ve mal paylaşımı süreçlerinde sürelerin ve dava stratejisinin dosyanın somut durumuna göre belirlenmesi gerekir. Randevu ve sorularınız için iletişim sayfamızı kullanabilir, aile hukuku çalışmalarımız için Ankara Boşanma Avukatı sayfamıza göz atabilirsiniz.
Bu bilgi notu 2 Kasım 2026 tarihli mevzuat ve kamuya açık bilgiler esas alınarak genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır, hukuki danışmanlık yerine geçmez. 13. Yargı Paketi Meclis’e sunulduğunda not güncellenecektir. Benzer sorular için Sıkça Sorulan Sorular arşivimize bakabilirsiniz.
Devam edin
Benzer içerikler
-

Kira Tespit Davası mı, Uyarlama Davası mı? 5 Yıl Kuralı, Yargıtay Kriterleri ve 9 Aylık Hedef Süre
Kısa cevap: Kira bedeli emsallerin altında kaldıysa ve kira ilişkisi 5 yılı doldurduysa doğru yol, Türk Borçlar Kanunu m. 344 uyarınca açılan…
Devamını oku -
Emeklilik ve EYT Sonrası Çalışmada Kıdem Tazminatı
Emeklilikte Yaşa Takılanlar (EYT) düzenlemesi (7438 sayılı Kanun) ve olağan emeklilik süreçleriyle birlikte çalışma hayatında en sık karşılaşılan durumlardan biri şudur: İşçinin…
Devamını oku -

7596 Sayılı Fon Kanunu ve Yatırım Fonlarının Tasfiyesi: Ara Ödeme, Net Yatırım Hesabı ve Dava Hakları
7596 sayılı Fon Kanunu (Tasfiyesine Karar Verilen Bazı Yatırım Fonları Hakkında Kanun), Eylül 2026 döneminde sermaye piyasalarında yaşanan likidite krizi sonrasında alım-satıma…
Devamını oku



